Şu sıralar domuz gribi yüzünden en yoğun günlerimizi yaşıyoruz. Halk telaşlı ve korkuyor ama gerek acil servisde olmanın dezavantajları gerkse hastalığa ait bulguların normal gripten farklı olmaması nedeniyle tanıda cok sıkıntı yaşıyoruz. Hastemizde domuz gribi teşhisiyle 2 hasta vefat etti. 2sinin de kronik akciğer hastalığı mevcuttu. Benim nöbetime denk gelen 2 vaka da domuz gribi “şüphesiyle” yatırıldı ve tedavileri devam ediyor şu an. O 2 kişinin de altta yatat kronik akciğer hastalığı mevcut. Zaten baska teshis olmasına bile gerak yoktu. Genel görüntü ve arter kan gazı nedeniyle yatışlarının yapılması gereken hastalardı

Ama en büyük sorunu ayatan gelen gribal enfeksiyon hastalarında yaşıyoruz. günde 1000 kişiyi aşan acil vaka sayısına ulaştık son 2 hafta içinde ve bunların %70′i gribal şikayetlerle gelen hastalar ve bunların çoğu da daha yeni baslangıçlı ateşi olmayan sadece burun akıntısı ve hafif öksürük şikayeti ile gelenler. Birkaç gündür başlayanlar da var aralarında ama genel durumları iyi. Yine de ağızlarda tek soru kafalarda tek şüphe var. “Hocam domuz gribi olmasın?”

Hastanelerimiz dolup taşıyor. Domuz gribi pandemisi başladı zaten normal gribal mevsimsel grip ile birlikte. Herkes bir telaş içinde acaba domuz gribi aşısı olsam mı olmasam mı diye. Tartışmalar medya üzerinde en alttan en üst kademeye kadar sürüyor. İlk doz aşılar sağlık çalışanlarına yapılmaya başlandı. Dünya sağlık örgütü, İnfeksiyon ABD başkanları ve birçok kişi olunuz diyor. Ben oldum kendi adıma geçen çarşamba ve yine kendi adıma size de olmanızı tavsiye ediyorum tabi lateks allerjisi, yumurta allerjisi, yüksek ateş veye allta yatan kronik sinirsel (Psikiyatrik değil organik) bir hastalıgınız yoksa.

Bunca yoğunluk değil bizi yoran ya da üzen. Kapasitenin üstünde çalışmamıza rağmen takdir edilmeyişimiz de değil. Bunca semptomlar ortada iken bir hastama daha kendimden emin olarak, yani “kanıta dayalı” olarak “sen malum hastalıktansın…” diyemedim ve diyemiyeceğim. Arkadaşlara soruyorum, onlarda ” biz de henüz telafuz edemedik” diyorlar. Dediğim anda hastanın onca sorularını ve paniğini göğüslemem onları yatıştırmam, sonra bir sürü ihbar prosedürü ile uğraşmam gerekeceğini biliyorum diyor çoğu arkadaşımız ve uzmanlarımız.

Acilde saniye bekleme tahammülü olmayan hasta ve hasta yakınları varken bırakın yemek yemeyi konuşmaktan kuruyan boğazımı ıslatacak su ve benzeri bir şeyi içmek için bile anlayış göstermeyen insanlarımız varken, bunlarla uğraşmayı göze alamadığımız için başlıyoruz lafı çevirmeye.”O labilirsin de olamazsın da, % şu kadar olabilir, olmayabilir de, ama gene de sen dikkatli ol”. Belki yapılabilecek şey bundan ibarettir bilmiyoruz. Kağıt üzerinde, genelgelerde komitelerden bahsediliyor ama aradığınızda size destek olacak, endişelerinizi giderecek bir organizasyon göremiyorum. Medimagazin sitesinde bir çocuk uzmanı meslektaşımız kullanıyor aynı zamanda bü cümleleri. Sanmayın ki bu iyi kötü doktor olmakla, hastane şartları imkanı ile alakalı.

Yaş grubuna, hastalığın ek şikayetlerine göre infeksiyon, çocuk, göğüs hastalıkları ile konsulte ediliyor hastalar. Ama belirtileri üzerine tanısal ve tedavi amacıyla kullanılan ilaç tek. Yatarak tedavi ederseniz sağlık bakanlığından isteniyor. Ayaktan tedavi derseniz reçete ederseniz ilaç şu an piyasada yok gibi. Hasta yakını eczaneye gidip “Hocam olmayan ilacı yazmıssınız” diyor. Hatta yakın zamanda sağlık bakanlığı son kullanma tarihi yeni geçmiş olan bu ilacın son kullanma tarihini 3 aya yakın zaman kendi inisiyatifini kullanarak uzattı depoda bulunan ilaçları da kullanmak adına. İşte bunlar yoruyor bizleri. Bunları her gün üst üste yaşamak diğer meslektaşlarımızın da yaşadığını bilmek yoruyor…

Diyelim ki komutan sizi çağırdı, alkol masasında Kur’an oku dedi.. Hem günaha girmeden, hem de askerliği yakmadan nasıl sıyırırsınız???

Aslında güzel bir video ama yine de askerimizi ve dinimizi ti’ye alması nedeniyle , bu açıdan bakılırsa eleştirilir.

Tedaviye ve diyete uyumsuzluk bizim karşımıza acilde HT (Hipertansiyon) olguları ile gelmekte. Acil hipertansiyon tedavisinde asıl amaç kan basınıc değerini değil hastayı tedavi etmektir. Klinik çok önemlidir ve allta yatan nedene yönelik tedavi yaklaşımı belirlenmelidir. Hastanın birlikte aldığı ilaçlar, ek hastalıkları, gebelik durumu, yaş ve psikolojik durumu bu konular dahilindedir.

Hipertansiyon Sınıflaması:

BAŞLICA HT NEDENLERİ:

• Esansiyel HT
• Böbreğe bağlı nedenler
• Aort koarktasyonu
• Dolaşımda aşırı glukortikoid bulunması
• (Örn:Cushing Sendromu, pitüiter kitleler)
• Feokromositoma
• Tiramin içeren yiyecekler+MAO inhibitörü

Tedavinin amacı:

• Ortalama arter basıncını (OAB) kontrollü ve tedrici,
• Hastanın durumundaki düzelmeyi de kılavuz alarak kısa sürede düşürmektir.
• OAB= (SKB-DKB) / 3  + DKB
• İlk 30-60 dakikada % 20-25’ten fazla düşüş olmamalıdır.

İKİNCİ DERECEDE ACİL HİPERTANSİF OLGULAR  (Hypertensive Urgencies)

• Çok açık olarak tanımlanamamıştır.
• Hedef organ hasarı yoktur, fakat risk vardır
• Genellikle ilaç almayı aksatan hastalarda ortaya çıkar.
• Önceden hastalığı olanlarda uç organ hasarı gelişme olasılığı yüksektir.
• (KKY, BY, KAH, MSS hastalığı)

TEDAVİ:

• Oral antiHT’ler ile KB 24 saat içinde yavaşça, dereceli olarak düşürülmelidir.
• Literatürdeki öneriler: 3 saat – 48 saat
• Düzenli tedavi önerisi. 24 saat sonra kontrol
• Birlikte başka hastalıklar varsa ya da tedaviye yanıt konusunda kuşku oluşursa, yatırılabilir.

KOMPLİKE OLMAYAN HT(Nonemergency/Nonurgency) (Mild, uncomplicated hypertension)

• Yüksek KB (≥ 180mmHg SKB ve ≥ 110mmHg DKB)
• Hedef organ hasarı YOK / gelişme belirtisi YOK
• KB’ı akut olarak düşürülmemeli.
• Bilinç değişikliği, nöbet, GİA, amarozis ve diğer görme  değişiklikleri.

Acil Hekiminin yapacakları:

• Öneriler (ilaçların düzenli alınması ve kontrol muayenesi),
• HT polikliniği ya da birinci basamak hekimine (aile hekimi) yönlendirme.

GEÇİCİ HİPERTANSİYON (Transient hypertension)

• Diğer etkiler ya da hastalıklara bağlı olarak ortaya çıkar.
• Anksiyete, alkol çekilme sendromu, bazı toksinler, pankreatit, beyaz önlük HT’u
• Yeni tanı konulan HT kişilerin % 20’sinde beyaz önlük HT’u.

PATOFİZYOLOJİ

• Hipertansif ensefalopati
• Hiperperfüzyon. Kan-beyin engeli bozulur.
• Belirgin damar spazmı ve iskemi.
• Bazen noktasal kanamalar.
• Damar geçirgenliğinde artış.
• Beyin ödemi ortaya çıkabilir.
• OAB 150-160 mmHg üzerindeyse, otoregülasyon genellikle bozulur.

HİPERTANSİF ENSEFALOPATİ:

• Akut başlar ve geriye dönüşümlüdür.
• Şiddetli başağrısı, bulantı, kusma, bilinç değişikliği
• Konfüzyon, sersemleme, nöbet, görmede azalma, fokal defisitler, koma.
• KB aşırı oranda düşürülmez -!-

Ayırıcı Tanı: Kafa içi kanama, meningoensefalit, beyinde kitle, beyinde anevrizma, toksidromlar, metabolik koma.

RETİNA/RETİNOPATİ

• Evre III ve IV retinopati: akselere retinopati, genellikle gençlerde.
• Evre III-IV: Fokal iskemi (cotton-wool spots), damardan sızıntı (sert eksuda ve kanamalar), yaygın mikrovasküler değişiklikler
• Evre IV: Disk ödemi ile tanınır (optik diskin enfarktı ve hipoksisidir).

KLİNİK DEĞERLENDİRME VE YÖNETİM

• Genel Bakış
• Tıbbi Öykü
• Fizik Muayene
• Tanısal Çalışmalar

GENEL BAKIŞ:

• Yönetimde temel nokta:
• Uç organ etkilenmesinin olup olmadığı.
• HT durum için altta yatan neden

Acile HT’lu hastalar nispeten sık gelseler de, gerçekten tedavisi gereken hasta sayısı çok azdır.

ÖYKÜ:

• HT ?, HT ilaçları ?
• Başka ilaçların kullanımı
• Tiramin içeren gıdaların (bira, beklemiş peynir) ya da bazı ilaçların (TSA, amfetaminler), MAOİ’leriyle birlikte kullanılması
  • Hastalıklar
  • Şu andaki belirtiler
• MSS     Başağrısı, çift görme/bulanık görme, konfüzyon,     hemiparezi, nöbetler.
  KVS      Göğüs ağrısı, nefes darlığı, taşikardi.
  Böbrekler  Hematüri, anüri.

Bunlar ilerleyici uç organ hasarını gösterebilirler.

Tedaviler ve ilaçlar:

HİPERTANSİF ENSEFALOPATİ hemen tedavi edilmezse, saatler içinde ilerler:  koma ve ölüm !

• Tercih edilen ilaç: SODYUM NİTROPRUSİD.
• Başlangıç dozu: 0.5 (µ g/kg)/dk.
• Doz ayarlanabilir (titre edilebilir).
  En fazla 10 (µ g/kg)/dk’ya kadar artırılabilir.

Nitrogliserin ve labetolol de kullanılabilir ama HE için henüz ilk sıra ilaç değillerdir.

SOL VENTRİKÜL YETMEZLİĞİ (ASVY) / AC ÖDEMİ

Ani KB artışı – ASVY – AC Ödemi

KB’ını düşürmek için tercih edilen ilaçlar:
İ.V. NİTROGLİSERİN, NİTROPRUSİD

Nitroprusid, nitrogliserine göre daha etkin.

AC Ödemi için standart tedavi:
Nitratlar (önyük ve artyük azaltmak için), O2, diüretik, morfin sülfat.

AORT DİSEKSİYONU (AD):

• KB yüksek, normal ya da düşük olabilir.
• KB yüksekse, kontrollu düşürülmelidir.
• Ekstremiteler arasında nabız ve KB farklılıkları oluşabilir.

TEDAVİ (KB yüksekse):

KB’ını düşürecek ilaç   +   Vent.ejeksiyon kuv. azaltacak ilaç (dP/dT)
(Sodyum nitroprusid)   (Beta-adrenerjik agonist)
(örneğin:esmolol, metoprolol) Ya da tek başına labetolol

BÖBREK YETMEZLİĞİ:

HT, ABY’ne neden olabilir ya da KBY’ni alevlendirebilir.

Yüksek KB + Bozuk böbrek fnk. – acil HT olgudur, KB’ını hemen düşür.
Nitroprusid tercih edilir.

Acil dializ:

Önceden BY olan, dialize bağımlı, ve aşırı volüm yüklenmesi olan bir hasta kontrol edilemeyen hipertansiyonla gelmişse ve uç organ hasarı belirtileri varsa

Hipertansif Acillerin Tedavisinde Kullanılan İlaçlar

• IV nitrogliserin
• Sodyum nitroprusid
• Esmolol
• Labetolol
• Hidralazin
• Trimetafan
• Enalaprilat
• Fenoldopam
• Nikardipin
• Urapidil

IV Nitrogliserin

Etki ve Farmakoloji:

• Arteriyoler dilatasyon ve venodilatasyon.
• İ.v. verildiğinde etki hemen başlar. Yarı ömrü 4 dakikadır.

Endikasyonlar:

• Miyokardiyal iskemide kullanılır (koroner vazodilatatör etki)
• ASAP, MI ya da AC ödemi şeklinde komplikasyon /uç organ hasarı oluşturan hipertansiyonda (moderate hypertension) tercih edilmesi gereken ilaçtır.

Kullanılış Şekli:

• Başlangıç infüzyon hızı: 5-20  µ g/dk
• Her 5 dk da bir 5 µ g/dk’lık artırımlar
• Belirtiler düzelene kadar ya da yan etkiler infüzyonun kesilmesini gerektirene kadar

Yan Etkiler ve Kontrendikasyonlar:

Başağrısı, taşikardi, bulantı, kusma, hipoksi, hipotansiyon

IV Nitrogliserin’in Uygulanma Şekli (Perlinganit ampul)

• 1 ampul Perlinganit = 10 mg gliserol trinitrat.
• % 0.9 NaCl / %5 dekstroz solusyonunda,
• Cam şişede verilmeli
• 10-100 mikrogram/dk
• 10 mikrogram/dk infüzyonun başlangıç hızı
• Yakın hemodinamik takip

Doz ayarlama ve başlama örneği:
(2 amp.Perlinganit +  %5 500 cc dekstroz);5-150 cc/saat; başlangıç hızı 15 cc/saat (10 mikrogram/dk)

Etki ve Farmakoloji:

• Hızlı etki eden arterioler dilatatör ve venodilatördür.
• HT acillerin klasik ilacı ve diğer ilaçların etki değerlendirmelerinde ölçüt alınan ilaçtır.
• Önceden KAH varsa, bölgesel kan akımında anlamlı azalma oluşabilir (“koroner çalma”, “coronary steal”).
• Beyin kan akımı doza bağlı olarak etkilenebilir (azalabilir).
• Böbrek kan akımı değişmez.
• Akciğerde şantlar oluşabilir.
• Etki başlangıcı 1-2 dk. Plazma yarı ömrü 3-4 dk.
  KC’de tiyosiyanata metabolize olur, böbreklerden atılır.
  Siyanid ara metabolittir, toksisitesi nadirdir.

Endikasyonlar:

Tüm HT aciller için mükemmel bir ajandır (doğum öncesi eklampsi dışında. Plesentadan geçmesinden dolayı).
Postpartum eklampside. Diğer girişimlere dirençli eklampside.

Kullanılış Şekli:

• OAB 30-60 dakika içinde % 20-25’ten fazla düşürülmemeli.
• 50 mg ilaç, 500 ml % 5 dekstroz’a konulur (10 mg/ml).
• 0.5 µ g/kg/dk dozunda başlanır, Mak. doz 10 µ g/kg/dk
• KB yakından izlenmelidir .
• Şişe ve serum seti aliminyum folyo ile sarılmalıdır.

Yan Etkiler ve Kontrendikasyonlar:

• Hipotansiyon.
• Uzun süreli infüzyon: siyanid toksisitesi (KC ytm’de).
• Tiyosiyanat toksisitesi (böbrek yetm). (Toksisite acilde nadiren olabilir).
• Koroner çalma sendromundan dolayı,  miyokardiyal iskemi kötüleşebilir.

İkinci Derecede Acil Hipertansif Olgularda Tedavinin Hedefleri

• KB’nın oral antiHT ilaçlarla 24 saat içinde tedrici biçimde düşürülmesidir.
• Literatürde önerilen süre: Birkaç saat-48 saat
• Sık nedenlerden biri düzensiz tedavi olduğundan, önceki tedaviyi tekrar başlatmak kabul edilebilir bir yaklaşımdır.
• 24 saatlik takip düzenlenmelidir.
• Yatış, hastanın komorbid durumuna ve hekimin hastanın tedaviye vereceği yanıta ilişkin öngörüsüne bağlıdır

İkinci Derecede Acil Hipertansif Olgularda Kullanılan İlaçlar:

• Nitrogliserin dilaltı
  Kaptopril tablet
  Nifedipin (uzun etkili, “extended release”)
  Klonidin
  Labetolol
  Losartan

SL Nitrogliserin

Endikasyonlar:

ASAP / AMI, sol ventrikül yetmezliği, AC ödemi

Kullanılış Şekli:

• Ağız mukozasından çok hızlı emilir.
• SL 0.3-0.6 mg tablet ya da sprey şeklinde verilir.
• Hipotansif etki 5 dakikada başlar ve birkaç saat sürebilir.

Yan etkiler ve KE’lar:
-Başağrısı, taşikardi, bulantı, kusma, hipoksi, hipotansiyon.
Aort stenozlu hastalarda dikkatle kullanılmalıdır.

Kaptopril

Etki ve Farmakoloji:

• Anjiotensin-I-dönüştürücü enzim inhibitörü, oral emilim hızlı.
• Etki başlangıcı: 15-30 dk. Zirve etki: 50-90 dk.
• AntiHT etki süresi:4-6 saat.
• Böbreklerde metabolize olur, BY’li hastalarda dozu ayarlanmalı
• Postural hipotansiyon çok nadirdir.

Endikasyonlar:

• Refrakter akut KKY’de etkili
• Renovasküler HT’u olan hastaların ikinci derece acil HT durumlarında yararlı

Kullanılış Şekli:

• PO doz 25 mg.
• Artan dozlar genellikle KB’ında daha fazla azalma yapmazlar.

Yan Etkiler ve Kontrendikasyonlar:

• Deride kızarıklıklar, öksürük, tat duyusu kaybı
• Lökopeni, proteinüri, hiperkalemi.
• Potasyum tutucu diüretiklerle beraber kullanılmamalı
• Bilateral renal arter stenozu ve tek böbrekle birlikte tek taraflı stenozu olanlara verilmemelidir (ABY riski !).
• Anjionörotik ödem (havayolu ! yaşamı tehdit edici bir YE!).
• Ted: Adrenalin, antihistaminik, glukokortikoidler.

KOMPLİKE OLMAYAN HİPERTASİYON:

• Kronik HT hastalarında akut KB düşürülürse, bilinç değişikliği, nöbetler, GİA, amorozis ve diğer görme değişiklikleri ortaya çıkabilir.
• Acilde akut bir girişime gerek yoktur.
• Birinci basamak hekimine takip ve tedavinin başlanması  için gitmeleri gerekir.
• Tedavilerine uymamışlarsa, tedavi başlatılmalıdır. 24-48 saat içinde kontrol.

Kaynaklar

• Wu MM, Chanmugam A : Hypertension. In Tintinalli JE, Kelen GD,Stapczynski JS (eds): Emergency Medicine A Comprehensive Study Guide. 5th ed. New York: The Mc Graw Hill Companies, 2000, pp:401 – 402.
• Wu MM, Chanmugam A : Hypertension. In Tintinalli JE, Kelen GD,Stapczynski JS (eds): Emergency Medicine A Comprehensive Study Guide. 6th ed. New York: The Mc Graw Hill Companies, 2003, pp:394 – 404.
• JNC 7 Express. The Seventh Report of the Joint National Committee on Prevention, Detection, Evaluation, and Treatment of  High Blood Pressure

Tek başına değil klinik ile birlikte değerlendirilmeli hasatanı şikayetleri ve klinik bulgular varlığıyla beraber korele olarak yorumlanmalıdır. Bir çok hastalığın ayırıcı tanısı bu şekilde yapılabilmektedir.

Üriner infeksiyonlar:

İdrar yolu infeksiyonları (İYİ) veya üriner sistem infeksiyonları (ÜSİ) en sık görülen bakteriyel infeksiyonlardandır. Tüm yaş gruplarını etkiler. Akut infeksiyonlar genel olarak iki anatomik alt gruba bölünür:

Alt üriner sistem infeksiyonları (üretrit ve sistit) ve üst üriner sistem infeksiyonları (prostatit, akut piyelonefrit, intrarenal ve perinefrik abse). Bu bölgelerdeki infeksiyonlar tek başına veya birlikte bulunabilir ve asemptomatik veya değişik klinik sendromlara neden olabilirler. Bu klinik tablolar arasında asemptomatik bakteriüri, sistit, prostatit ve piyelonefrit görülebilir. Ayrıca üriner sistem infeksiyonları komplike ( idrar
yollarının ve böbreğin fonksiyonel ve yapısal anormallikleri varsa) ve nonkomplike olarak bölümlenebilir. Son olarak epidemiyolojik açıdan nozokomiyal (genelde kateter ile ilişkili) ve toplumda edinilmiş olarak sınıflanabilir.

Mikrobiyolojik olarak İYİ; idrarda, üretrada, mesanede, böbrekte ve prostatta patojen mikroorganizma bulunmasıdır. Çoğu kez uygun alınmış idrar örneğinde 105 organizma/ml üreme olması anlamlı kabul edilir. Ancak İYİ olan bazı olgularda anlamlı bakteriüri yoktur. Semptomatik hastalarda 102 – 104 bakteri/ml üremesi de infeksiyonu gösterebilir.

Üriner infeksiyon ve tam idrar tahlili İdrar örnekleri alımında üretra çıkışı temizlendikten ve mesane idrarının yarısının boşaltılmasından sonra “ara akım idrarı” temiz bir kaba toplanır. Böylece başlangıçta idrar biriktirme öncesi dış üretradan idrarı kontamine eden hücreler ve mikrobların yıkanması sağlanır. Koma veya şuur kapalılığı gibi özel durumlarda mesane kataterizasyonu ile idrar elde edilir. Mesane ve üretranın zedelenmesi ve infeksiyonu riski vardır.

En saf idrar örneği elde etmek için kullanılabilecek yöntem suprapubik aspirasyondur; infant ve küçük çocuklarda daha çok kullanılır. Normal idrar sterildir. İYİ’e neden olan bakteriler normal idrarda geometrik hızda çoğalırlar. İYİ tanısında altın standart idrar kültüründe anlamlı bakteriürinin saptanmasıdır. Klinikte İYİ tanısında ara akım idrarında 105 bakteri/ml kriteri kullanılır. 1000-10,000 bakteri/ml değerlerinde ikinci idrar kültürü alınıp değerlendirilmelidir. Aynı mikroorganizma ile kültür pozitif gelirse, İYİ’nu düşündürür. İYİ tanısında ikinci bulgu idrar analizinde > 5 lökosit/hmf varlığıdır.

Normal idrarın rengi soluk ile koyu sarı arasındadır. Bulanık idrar aşırı hücresel materyal veya protein  nedeniyle olabilir. Ayrıca oda sıcaklığında bekleyen idrarda tuzların kristalizasyonu ile de bulanıklık saptanabilir. İdrar örneğine az miktarda asit eklenmesi ile idrar örneğinde bulanıklığın kaybolması,
bulanıklığın kristalizasyona bağlı olduğunu gösterir. Test çubukları ile idrar pH, protein konsantrasyonu, nitrit ve lökosit esteraz tayinleri yapılabilir. İdrarda lökosit varlığını göstermede pozitif lökosit esteraz testi % 75-97 duyarlı ve % 64-90 özgüldür. İdrarda nitrat diyetle alınan nitratların bakteriyel enzim etkisi ile nitrite dönüşümü sonucu oluşur. Nitrit için pozitif idrar testi anlamlı bakteriüriyi düşündürür. Duyarlılığı
sınırlıdır. Düşük nitratlı diyette, diüretik kullanımında, belli organizmalarda ve düşük fakat anlamlı bakteriürilerde yalancı negatif sonuçlar alınabilir. Ayrıca konsantre idrar örneklerinde (dansite >1020) standart esteraz ve nitrit testleri daha az duyarlıdır. Genelde lökosit esteraz ve nitrit testleri birlikte değerlendirildiğinde İYİ tanısında % 40-93 duyarlılığa, %98 özgüllüğe sahiptir.

Bakteriüri, piyuri veya hematüri saptanması için idrarın mikroskopik analizi yapılmalıdır. İdrar sedimenti santrifüje edilerek veya edilmeksizin incelenebilir. Santrifüje edilmeden incelenen idrar örneğinde her bir sahada bir veya daha çok bakteri varlığı ml’de 105 üzerinde bakteri bulunması ile ilişkilidir. Ayrıca Gram ile de örnek boyanabilir, ancak bu yöntemler çok kullanılmamaktadır. Santrifüje edilmiş idrarörneklerinin incelenmesi daha çok kullanılır. Ateş, kostovertebral hassasiyet veya ağrısı olan bir hastada mikroskopik incelemede lökosit slendirlerin varlığı piyelonefriti düşündürür.

İdrarda lökositlerle birlikte eritrositlerin varlığı ise taş ile komplike infeksiyon veya hemorajik sistitli hastalarda yaygındır. İdrar mikroskopisinde lökosit yokluğunda eritrositlerin saptanması ürogenital tümörlerde, taş hastalığında, kanama diyatezinde sıklıkla rastlanılır.

Kaynak:

Alaattin YILDIZ
İstanbul Tıp Fakültesi, İç hastalıkları Anabilim Dalı, Nefroloji Bilim Dalı, İSTANBUL